چرا خودرو هنگام شتابگیری لرزش دارد؟
پیشرانه خودرو به دلایل مختلف و ایرادات فنی متعددی ممکن است دچار لرزش شود. این لرزش میتواند از توان تحمل دستهموتورها خارج شده و به کابین خودرو منتقل شود. این مشکل نه تنها میتواند کیفیت سواری را کاهش دهد، بلکه نشانهای از بروز مشکلات فنی است که اگر به موقع رفع نشود، ممکن است به هزینههای بالای تعمیرات منجر شود.
علل لرزش خودرو در حین شتابگیری
اما علت لرزش خودرو هنگام شتابگیری چیست؟ وقتی که شتاب میگیریم، تمام اجزای فنی خودرو از جمله سیستم انتقال نیرو، زیربندی، شاسی و پیشرانه تحت فشار زیاد قرار میگیرند و این فشار میتواند باعث لرزش خودرو شود. این لرزش که بیشتر در هنگام شتابگیری و تحت فشار بالا رخ میدهد، ممکن است ناشی از مشکلات در سیستم انتقال نیرو، دستهموتورها، سیستم تعلیق یا حتی چرخها باشد.
لرزش خودرو هنگام شتابگیری از موتور
در این بخش، به بررسی ۳ دلیل اصلی لرزش خودرو هنگام شتابگیری از موتور خواهیم پرداخت:
۱. احتراق ناقص (میس فایر)
احتراق ناقص یا میس فایر زمانی اتفاق میافتد که یکی از سیلندرها به دلیل خرابی سیستم جرقه، سوخترسانی یا برخی سنسورها نتواند به درستی احتراق کند. در نتیجه، توازن کاری پیشرانه به هم میخورد و لرزش ایجاد میشود. در موتورهایی با تعداد سیلندر کم، بهویژه موتورهای ۴ سیلندر یا کمتر، این مشکل میتواند لرزشهای شدیدتر و محسوستری را در موتور و اتاق خودرو ایجاد کند که بهویژه هنگام شتابگیری بیشتر قابل توجه خواهد بود.
۲. برهم خوردن نسبت سوخت و هوا
عملکرد بهینه موتور خودرو به ترکیب دقیق مخلوط سوخت و هوا بستگی دارد. اگر این ترکیب به دلیل خرابی سنسورهای مپ، مف و یا مشکلات دیگر دچار رقیق شدن (Lean) یا غلیظ شدن (Rich) شود، پیشرانه از شرایط ایدئال کاری خود خارج میشود و باعث ایجاد لرزش، بهویژه هنگام شتابگیری خواهد شد.
۳. خرابی سنسورهای اساسی
خرابی سنسورهای حیاتی موتور، مانند سنسور موقعیت میلسوپاپ (که زمان پاشش سوخت را تعیین میکند) و سنسور موقعیت میلنگ (که زمان جرقه را تعیین میکند)، میتواند باعث اختلال در عملکرد موتور شود. این خرابیها نهتنها ممکن است به خاموش شدن ناگهانی پیشرانه منجر شود، بلکه میتوانند لرزشهای شدیدی را هنگام توقف یا شتابگیری ایجاد کنند.
در نتیجه، تشخیص دقیق علت لرزش موتور و رفع هر یک از این ایرادات، از جمله احتراق ناقص، برهم خوردن نسبت سوخت و هوا و خرابی سنسورها، میتواند به بهبود عملکرد و رفع لرزشهای مزاحم هنگام شتابگیری کمک کند.
لرزش خودرو هنگام شتابگیری از سیستم انتقال نیرو
لرزش خودرو در هنگام شتابگیری یکی از مشکلات شایع است که معمولاً به علل مختلفی در سیستم انتقال نیرو برمیگردد. در این بخش، به بررسی دلایل مختلف لرزش خودرو و نحوه تأثیر سیستمهای مختلف بر بروز این مشکل پرداختهایم:
🏎️ دسته موتور و گیربکس
دسته موتور و دسته گیربکس یا پایههای نگهدارنده موتور و گیربکس نقش حیاتی در نگهداری وزن این اجزای سنگین دارند. علاوه بر این، این قطعات باید ضربات طبیعی ناشی از رانندگی را نیز جذب کنند. معمولاً این قطعات از لاستیک انعطافپذیر یا هیدرولیک ساخته میشوند که با خرابی یا فرسودگی این قطعات، زاویه قرارگیری گیربکس و پلوسها ممکن است تغییر کند. این تغییرات میتواند باعث لرزش شدید موتور و به دنبال آن لرزش در اتاق خودرو شود. این نوع لرزشها به ویژه در هنگام شتابگیری و اعمال فشار به سیستم انتقال نیرو بیشتر قابل حس خواهد بود.
🛠️ خرابی بوش میلنگ
در خودروهای مجهز به گیربکس دستی، یک قطعه به نام بوش راهنما یا Pilot Bearing که معمولاً از جنس فسفر-برنز یا بلبرینگ فولادی ساخته میشود، وظیفه دارد شفت ورودی گیربکس را در مرکز فلایویل نگه دارد. این بوش باعث جلوگیری از تکان خوردن شفت و ایجاد لرزش در گیربکس میشود. خرابی یا گشاد شدن بوش میلنگ میتواند منجر به لرزشهای ناخواسته و بیش از حد در گیربکس، به ویژه هنگام شتابگیری سنگین یا درگیر شدن کلاچ شود.
🔧 تاب داشتن دیسک یا فلایویل
در هنگام شتابگیری سنگین یا کلاچگیریهای طولانی، دیسک و صفحه و فلایویل به شدت داغ میشوند. در فصول بارندگی یا زمانی که رطوبت یا آب به این قطعات داغ برخورد کند، ممکن است این قطعات دچار تاببرداشتن شوند و از حالت مسطح خود خارج شوند. این مشکل باعث میشود که عمل رهاسازی کلاچ به درستی انجام نشود و در نتیجه بخشی از صفحه کلاچ زودتر درگیر شود که این امر منجر به لرزش شدید در لحظه شتابگیری اولیه خواهد شد.
⚙️ خرابی بلبرینگ کلاچ
بلبرینگ کلاچ یکی از قطعات حساس در سیستم کلاچ است که وظیفه فشردن فنرهای دیسک کلاچ را بر عهده دارد. در صورتی که این بلبرینگ دچار خرابی یا سایش شدید شود، عملکرد کلاچ به درستی صورت نمیگیرد و این مشکل میتواند باعث کلاچگیری ناقص شود. اختلال در کلاچگیری به ویژه در لحظه شتابگیری موجب لرزش شدید خودرو خواهد شد.
🏁 کج شدن دوشاخه کلاچ
دوشاخه کلاچ وظیفه انتقال نیروی واردشده از پای راننده به بلبرینگ کلاچ را دارد. در صورتی که این قطعه به درستی تنظیم نشده باشد یا فشار زیادی به آن وارد شود، ممکن است کج شود. این کج شدن باعث ایجاد فشار نامتوازن بر روی بلبرینگ کلاچ و در نتیجه کلاچگیری ناقص خواهد شد. نتیجه این اختلال، بروز لرزش شدید خودرو در لحظه آغاز حرکت است.
🔩 خرابی فلکس پلیت (Flex Plate)
در گیربکسهای اتوماتیک، قطعهای به نام فلکس پلیت جایگزین فلایویل در گیربکسهای دستی میشود. این قطعه به عنوان اتصالدهنده میلنگ به توربین گیربکس اتوماتیک عمل میکند. با گذشت زمان و فشارهای مکرر، این قطعه میتواند ترک بخورد و موجب ایجاد لرزش شدید در هنگام شتابگیری شود. ترک خوردن فلکس پلیت به علت آسیب دیدن آن باعث ایجاد صدای تقتق و انتقال نامناسب گشتاور به توربین میشود که به وضوح در شتابگیری احساس خواهد شد.
⚙️ خرابی توربین (مبدل گشتاور)
توربین یا مبدل گشتاور در گیربکسهای اتوماتیک نقش مشابهی با دیسک و صفحه در خودروهای دستی دارد. اگر بلبرینگهای داخلی توربین دچار خرابی شوند، این مشکل منجر به ایجاد موج فشار هیدرولیک نامتوازن و لرزش خودرو بهویژه در هنگام شتابگیری اولیه خواهد شد. خرابی این قطعه میتواند بر عملکرد درست انتقال گشتاور از موتور به چرخها تأثیر منفی بگذارد.
🔧 خرابی بلبرینگ گیربکس
بلبرینگهای گیربکس، چه در خودروهای دستی و چه اتوماتیک، وظیفه دارند حرکت روان قطعات را ممکن کنند و اجزای دورانی را در مرکز نگه دارند. خرابی، سایش یا شکست این بلبرینگها میتواند باعث ایجاد حرکت جانبی بیش از حد در قطعات گیربکس و لرزش شدید هنگام شتابگیری شود.
🔩 خرابی چهارشاخ گاردان (U-Joint)
چهارشاخ گاردان یا U-Joint در سیستم انتقال نیرو، وظیفه انتقال گشتاور به چرخها را بر عهده دارد. خرابی این قطعه، خشک شدن گریس روانکننده یا نفوذ رطوبت به آن میتواند باعث سایش شدید و اختلال در حرکت صحیح این قطعه شود. این مشکلات باعث ایجاد لرزش شدید در خودرو، به ویژه در هنگام شتابگیری خواهند شد.
دلایل مختلفی برای لرزش خودرو هنگام شتابگیری از سیستم انتقال نیرو وجود دارد. از جمله این مشکلات میتوان به خرابی دستهموتورها، بوش میلنگ، دیسک و فلایویل، بلبرینگ کلاچ، خرابی فلکس پلیت، خرابی توربین و بلبرینگ گیربکس اشاره کرد. برای رفع این مشکلات و رفع لرزش خودرو در هنگام شتابگیری، تشخیص سریع و تعمیر بهموقع این قطعات حیاتی بسیار ضروری است.
لرزش اتاق ماشین هنگام شتابگیری از زیربندی
اگر هنگام شتابگیری احساس میکنید که لرزش اتاق خودرو ناشی از زیربندی است، دلایل زیر میتوانند باعث بروز این مشکل شوند:
🔧 خرابی بوشهای طبق
در ساختار زیربندی خودرو، انواع مختلفی از بوشهای لاستیکی برای جذب ضربات و کنترل حرکات ناخواسته استفاده میشود. اگر این بوشها خشک شوند، بپوسند، ترک بردارند یا تکهتکه شوند، دیگر قادر به جذب ضربات و کنترل حرکت جانبی نخواهند بود. این موضوع باعث میشود که هنگام شتابگیری لرزشهای شدیدی در محور و اتاق خودرو احساس شود.
🛠️ لرزش اتاق خودرو هنگام شتابگیری از چرخها
در این قسمت، به بررسی مشکلات چرخها و بلبرینگهای چرخ که میتوانند باعث لرزش اتاق خودرو هنگام شتابگیری شوند، پرداختهایم:
⚙️ خرابی بلبرینگ چرخ
بلبرینگهای چرخ وظیفه دارند که حرکت روان چرخها را ممکن کنند. هرگونه خشکی گریس روانکننده، ورود رطوبت، زنگزدگی یا سایش بیش از حد این بلبرینگها میتواند باعث پلهدار شدن حرکت دورانی و لرزش اتاق خودرو شود. این مشکل نه تنها در هنگام شتابگیری بلکه در سرعتهای بالا نیز قابل احساس خواهد بود.
🔩 تاب داشتن ریم یا خرابی تایر
تاب برداشتن ریمها به دلیل ضربه یا خرابی تایرها به دلیل پارگی بافت داخلی میتواند باعث برهم خوردن راستای حرکت چرخ و حرکت غیر یکنواخت آن شود. این مشکل هم مانند خرابی بلبرینگ چرخ میتواند باعث لرزش شدید اتاق خودرو، هم در شتابگیری و هم در سرعتهای بالا شود.
لرزش اتاق خودرو هنگام شتابگیری میتواند از مشکلات زیربندی یا چرخها نشأت گیرد. مشکلاتی مانند خرابی بوشهای طبق، خرابی بلبرینگهای چرخ، تاب داشتن ریمها و خرابی تایرها میتوانند باعث ایجاد لرزشهای شدید و مختل کردن عملکرد خودرو در هنگام شتابگیری و در سرعتهای بالا شوند. تشخیص دقیق علت و رفع بهموقع این مشکلات، به بهبود راحتی رانندگی و جلوگیری از آسیب به دیگر قطعات کمک میکند.
تشخیص و رفع عیب لرزش ماشین هنگام شتابگیری
اگرچه مالک خودرو لزوماً نیازی به مکانیک خبره ندارد، اما روشهای مختلفی برای شناسایی اولیه محل بروز ایراد لرزش اتاق و موتور خودرو وجود دارد. استفاده از این روشها میتواند پیدا کردن محل دقیق ایراد را برای راننده آسانتر کند.
🔍 تشخیص اولیه لرزش
یکی از راههای تشخیص، توجه به لرزش اتاق است. اگر این لرزش حتی زمانی که خودرو متوقف است همچنان ادامه دارد، احتمالاً منشأ ایراد از موتور خودرو است. در چنین مواردی، ایرادات پیشرانه میتواند عامل اصلی لرزش باشد.
🔧 بررسی سلامت قطعات زیربندی و چرخها
برای شناسایی دقیقتر منبع لرزش خودرو هنگام شتابگیری، میتوان اقدامات زیر را انجام داد:
-
جک زدن خودرو و بررسی سلامت قطعات زیرشاسی مانند دسته موتور، گیربکس، و بوشهای طبق.
-
بازدید چشمی از قطعات مختلف و بررسی دستی تلورانس بلبرینگ چرخها.
-
بررسی میزان لقی و جابجایی پلوسها و گاردان.
-
چرخش چرخها و بررسی موازات راستای حرکت تایر و ریمها.
این بررسیها به راننده کمک میکند تا ایده دقیقی از منشا لرزش پیدا کند.
⚙️ تایید ایراد و رفع مشکل
بدون تردید، پس از شناسایی اولیه محل ایراد، تایید نهایی و پیدا کردن منشا اصلی باید توسط مکانیک صورت گیرد. پس از تشخیص دقیق مشکل، تعمیر و رفع عیب بهوسیله تعویض قطعه آسیبدیده، فرسوده و خراب انجام خواهد شد. با انجام این مراحل، میتوان به راحتی مشکل لرزش خودرو را برطرف کرده و از بروز مشکلات بیشتر جلوگیری کرد.
نتیجهگیری لرزش ماشین هنگام حرکت
لرزش اتاق خودرو، بهویژه هنگام شتابگیری، لزوماً از پیشرانه خودرو ناشی نمیشود. بلکه قطعات متعددی در ساختار فنی خودرو از جمله سیستم انتقال نیرو، زیربندی و چرخها وجود دارند که هر یک بهطور جداگانه میتوانند باعث لرزش اتاق هنگام شتابگیری شوند. این لرزشها میتوانند به دلایل مختلفی مانند خرابی قطعات موتور، سیستم انتقال نیرو، یا مشکلات زیربندی ایجاد شوند.
💡 نکته مهم
تشخیص دقیق ایراد و صرف هزینه معقول برای تعمیرات یکی از عوامل کلیدی است. اگر به علت اصلی مشکل توجه نشود یا تعمیرات به درستی انجام نگیرد، هزینههای اضافی برای مالک به همراه خواهد داشت که ممکن است در نهایت منجر به عدم رفع مشکل شود و حتی به دردسرهای بیشتری منجر گردد. بنابراین، شناسایی صحیح ایراد و اقدام به رفع آن در مراحل اولیه میتواند از هزینههای بیدلیل جلوگیری کرده و عملکرد بهینه خودرو را حفظ کند
سوالات متداول درباره لرزش ماشین در شروع شتاب
🧐 آیا لرزش اتاق به هنگام شتابگیری از موتور نشأت میگیرد؟
نه الزاما. بسیاری از بخشهای فنی خودرو از جمله پیشرانه، گیربکس، سیستم انتقال نیرو، پلوسها، گاردان، اتصالات محور و حتی چرخها میتوانند دلایل عمده بروز لرزش خودرو هنگام شتابگیری باشند. این لرزشها میتوانند به دلیل مشکلات مختلف در هر کدام از این سیستمها ایجاد شوند.
⚙️ رایجترین دلایل لرزش اتاق خودرو هنگام شتابگیری چیست؟
لرزش اتاق هنگام شتابگیری معمولاً از ایراد در مجموعه دیسک و صفحه ناشی میشود. این مشکلات شامل تاب برداشتن فلایویل، تاب برداشتن دیسک، تاب برداشتن ریمها به دلیل ضربه خوردن، یا خرابی اتصالات انتقال نیرو (مانند سه شاخ پلوس یا چهارشاخ گاردان) هستند. این مشکلات میتوانند باعث لرزش شدید خودرو بهویژه هنگام شتابگیری شوند.
💰 آیا رفع لرزش اتاق به هنگام شتابگیری کاری پرهزینه و دشوار است؟
نه الزاما. اگر منشا لرزه به درستی و با دقت تشخیص داده شود، رفع مشکل با جایگزینی قطعه معیوب و صرف هزینه نسبتاً محدود قابل انجام است. اما در صورتی که ایراد از قطعاتی مانند دیسک و صفحه باشد، نیاز به باز کردن گیربکس و تعویض قطعات جانبی است که میتواند هزینه و زمان بیشتری را به همراه داشته باشد.
🛠️ چطور میتوان منشا دقیق لرزش خودرو را شناسایی کرد؟
برای شناسایی دقیق منشا لرزش خودرو، باید بررسیهای تخصصی انجام داد. ابتدا باید به لرزش اتاق توجه کنید؛ اگر لرزش تنها در هنگام شتابگیری و در سرعتهای بالا احساس میشود، این میتواند نشانهای از مشکلات در سیستم انتقال نیرو، دیسک و صفحه، یا چرخها باشد. استفاده از جک خودرو و بازرسی چشمی قطعات میتواند به شناسایی ایراد کمک کند.
🧰 آیا لرزش خودرو هنگام شتابگیری همیشه ناشی از خرابی قطعات است؟
در برخی موارد، لرزش خودرو ممکن است به دلیل تنظیمات نادرست یا سرویس نشدن به موقع قطعات ایجاد شود. همچنین، برخی لرزشها ممکن است بهطور موقت به علت تغییرات دما یا بار اضافه بر سیستم بروز کنند. بنابراین، قبل از فرض خرابی قطعه، بهتر است بررسیهای لازم انجام شود.
🔧 چه زمانی باید به تعمیرکار مراجعه کنیم؟
اگر لرزش خودرو به طور مداوم در حین شتابگیری یا رانندگی در سرعت بالا احساس میشود و تشخیص دقیق ایراد ممکن نیست، توصیه میشود که به تعمیرکار متخصص مراجعه کنید. تشخیص به موقع و تعمیر صحیح میتواند از بروز مشکلات جدیتر و هزینههای بیشتر جلوگیری کند.